Sytuacja na światowych giełdach rolnych charakteryzuje się wyraźnym rozwarstwieniem tendencji rynkowych po obu stronach Atlantyku. Kontrakty terminowe w Europie wykazują dużą odporność i dynamikę wzrostową, podczas gdy rynki w Stanach Zjednoczonych poruszają się w uśpieniu, próbując bardzo ostrożnie odbić od wielomiesięcznych minimów zanotowanych na początku listopada.
Europejskie ceny zbóż oraz nasion oleistych notowane na giełdzie w Paryżu (Euronext) zdołały odrobić znaczną część korekty spadkowej, która dała o sobie znać w drugiej połowie października.
Rola walut: Kluczowym motorem napędowym dla unijnego eksportu i wycen giełdowych jest systematycznie słabnąca wspólna waluta. Kurs EUR/USD osłabił się do poziomu około 1,1001, co oznacza spadek o 1,5% w ujęciu tygodniowym oraz ponad 5% w skali roku. Tańsze euro drastycznie podnosi konkurencyjność ziarna pochodzenia unijnego na rynkach międzynarodowych.
Premia za ryzyko geopolityczne: Sytuację w Europie silnie determinują także wydarzenia w basenie Morza Czarnego. Fiasko rozmów dyplomatycznych oraz eskalacja działań militarnych uderzających w infrastrukturę portową i energetyczną na nowo wprowadziły silną premię za ryzyko do wycen światowych kontraktów.
Fundamentalne braki podaży: Dodatkowym wsparciem dla europejskiego rynku pozostają czynniki krajowe i regionalne – w tym m.in. bardzo słabe zbiory kukurydzy we Francji czy ograniczenia podażowe w innych kluczowych krajach UE.
Zupełnie odmienną dynamikę widać za oceanem. Na giełdzie w Chicago cena pszenicy oraz cena kukurydzy notują niezwykle stonowane zachowanie, podnosząc się jedynie w symbolicznym zakresie od wielomiesięcznych minimów osiągniętych w pierwszej dekadzie listopada.
Brak silnego impulsu popytowego: Amerykańskie rynki zmagają się z dużą podażą oraz presją ze strony postępujących i dobiegających końca zbiorów (np. zaawansowanie zbiorów soi w USA osiągnęło już końcowe stadia). Choć okresowo pojawiają się informacje o pojedynczych transakcjach eksportowych (jak np. zakupy amerykańskiego ziarna przez kraje Ameryki Południowej), brakuje szerokiego, trwałego trendu zakupowego, który mógłby trwale odwrócić dotychczasowe spadki.
Wpływ rynku oleistych: Notowania soi i produktów pochodnych pozostają pod presją danych o zapasach oraz zmienności na globalnych rynkach paliw i olejów roślinnych (w tym wahań cen oleju sojowego i palmowego), co przekłada się na zachowawczą postawę inwestorów finansowych.
Poniższa tabela szczegółowo ilustruje rozbieżności w notowaniach kluczowych kontraktów futures oraz relacji walutowych:
| Kontrakt futures (najbliższy termin dostawy) | Cena zamknięcia (17.11.2026) | Zmiana tygodniowa | Zmiana miesięczna | Zmiana 12 miesięcy |
|
MATIF – kukurydza (eur/t) |
263,50 |
+3,3% (+8,5 EUR) |
-2,9% (-7,75 EUR) |
+37,6% (+72,00 EUR) |
|
MATIF – pszenica (eur/t) |
235,75 |
+2,3% (+5,25 EUR) |
-3,2% (-7,75 EUR) |
+24,1% (+45,75 EUR) |
|
MATIF – rzepak (eur/t) |
543,5 |
+3,0% (+16,00 EUR) |
-1,54% (-8,50 EUR) |
+12,1% (+58,75 EUR) |
|
EUR/USD |
1,1001 |
-1,5% |
-2,1% |
-5,1% |
|
Winnipeg – canola (cad/t) |
782,2 |
+1,5% |
-2,1% |
+19,4% |
|
Chicago – kukurydza (usd/t) |
175,83 |
-0,5% |
-5,8% |
+2,8% |
|
Chicago – pszenica SRW (usd/t) |
218,82 |
+0,4% |
-9,9% |
+9,4% |
|
Chicago – soja (usd/t) |
450,51 |
+0,1% |
-2,8% |
+5,9% |
Dla producentów rolnych w Polsce opisywane trendy niosą ze sobą mieszane sygnały:
Pozytywne aspekty giełdowe: Silny MATIF oraz stabilny kurs dolara i euro w relacji do złotego (USD/PLN w okolicach 4,00 zł, EUR/PLN w okolicach 4,40 zł) wspierają wyceny w krajowych skupach zbóż i rzepaku.
Koszty produkcji jako główny hamulec: Mimo korzystniejszych notowań giełdowych, krajowi rolnicy wciąż mierzą się z gigantycznym wyzwaniem po stronie kosztowej. Rekordowe ceny oraz ograniczona dostępność gazu grzewczego niezbędnego do suszenia kukurydzy sprawiają, że realna rentowność w wielu gospodarstwach pozostaje pod silną presją.
Andrzej Bąk - eWGT